Vandaag heb ik een sessie bezocht van de kenniskring over de docent van de 21ste eeuw. Hoe kunnen we de ICT-competenties van docenten vergroten? Deze vraag staat feitelijk centraal binnen deze kenniskring. We hebben tijdens deze sessie voortgeborduurd op een bijeenkomst waar ik helaas niet bij kon zijn. In die bijeenkomst waren een aantal mogelijke antwoorden geformuleerd op deze vraag. Drie van deze mogelijke antwoorden zijn tijdens deze sessie verder uitgewerkt. Daarnaast heeft Alfons ten Brummelhuis een presentatie gegeven over relevant onderzoek.
Mijn hoofdconclusie: docenten adopteren ICT ten behoeve van het onderwijs als ICT betekenisvol voor hen is. En ICT wordt betekenisvol als je veel investeert in awareness (nut, noodzaak, urgentie, toegevoegde waarde). Werk daarbij met beelden, en laat docenten elkaar professionaliseren (en niet tool-driven e-learning missionarissen). Sluit verder aan bij de zone van naaste ontwikkeling van docenten (zowel technologisch als didactisch).
Volgens mij sluit dit aan bij een aantal opmerkingen van Ten Brummelhuis. Hij gaf onder meer aan dat op het gebied van ICT en leer vaker de vraag wordt gesteld hoe we bepaalde technologieën moeten inzetten, in plaats van wat we kunnen bereiken door ICT ten behoeve van het leren in te zetten. Ten Brummelhuis liet ook zien dat docenten vaak heel andere percepties hebben als het gaat om het zetten van een volgende stap bij de invoering van (t)e-learning (docenten hameren sterk op ICT-infrastructuur, managers op professionalisering van onderwijsgevenden). Daarnaast stelde hij dat succesvolle adoptie van (t)e-learning staat of valt bij:
- Experimenteer ruimtevoor docenten.
- Van en aan elkaar leren.
- Systematische reflectie inbouwen.
Interessante stelling n.a.v. een discussie: dankzij web 2.0 ben je als docent minder aangewezen op je organisatie (denk aan ICT-beheer). Software is bijvoorbeeld gratis via Internet beschikbaar. Het risico hiervan is dat dit (weer) kan leiden tot "koning, keizer, admiraal: ik ben baas in mijn eigen klaslokaal". En dat is niet wenselijk, lijkt me.
Goed dat ik naar jouw blog verwezen heb. Probleem van alles blijft mijns inziens echter, hoe krijg je de docent zover dat'ie ook vraagt en krijgt (oplossingen). Ik denk dat met name de rollen die ondersteuners en docenten hebben belangrijk zijn en dat experts vraaggestuurd oplossingen moeten kunnen bieden (alles op onderwijsvlak, mag onderwijskundig niet meer zeggen).
Ik ben enthousiast over wat oplossingen die ik nu nog op het tafelkleed heb staan. Wordt dus vervolgd.
Geplaatst door: Karin Winters | 28-1-08 at 22:59
Gelukkig zijn er ook "niet tool-driven e-learning missionarissen"
Maar zo te zien hebben jullie een leerzame dag gehad.
Uit de presentatie van Alfons haal ik -zonder de tekst erbij- vooral veel lekker eten en lekker slapen:-)
Geplaatst door: Willem | 28-1-08 at 23:39
Heel erg bedankt. Dankzij dit bericht realiseer ik me ineens (weer) dat ik, als docent, inderdaad niet afhankelijk wil zijn van de ICT-middelen die mij door de opleiding geboden worden. Inderdaad, ik wil gewoon koning, keizer en admiraal blijven over mijn eigen spullen! Je moet er toch niet aan denken dat je bij je eigen onderwijs afhankelijk bent van een stelletje ICT-experts...:-)
Geplaatst door: Willem | 29-1-08 at 0:03
@Karin Winters: hoe stimuleren docenten dat leerlingen vragen stellen? "Triggering the right emotion" aldus Sugata Mitra tijdens de Online Educa in Berlijn. Gaat het daar ook niet om bij docenten?
@Willem: ha, ha: dat slapen en eten (en liefhebben) was als metafoor bedoeld. Een wat lastige metafoor, als je het mij vraagt.
@Willem2: je moet volgens mij niet willen dat een individuele docent bepaalt hoe technologie wordt gebruikt. Ik geef toch echt de voorkeur aan werken in teams. Maar daarnaast is een afhankelijke relatie met 'ICT-experts' wat mij betreft ook niet wenselijk. Ik vind 'afhankelijkheid' geen fraai uitgangspunt.
Geplaatst door: Wilfred Rubens | 29-1-08 at 19:57
@Karin,
Volgens mij hoeft het een het ander niet uit te sluiten. Heb er absoluut geen moeite mee wanneer een docent zich baas in z'n eigen lokaal voelt en z'n eigen keuze maakt in de tools die hij wel of juist niet inzet. Dat sluit niet uit dat hij dat samen doet met een team van collega's. Dat is altijd nog beter dan afhankelijk zijn van een dienst ICT die als antwoord op een (software) vraag als standaard antwoord zegt: "dat doen wij hier niet".
Die tijd is écht geweest (als het aan mij ligt)
Geplaatst door: Willem K | 29-1-08 at 22:03